Bir hedef belirleyin: “Ne İstiyorsunuz?”

İnsanlara “Ne istiyorsunuz?” diye sorduğumda çoğu zaman cevap vermekte zorlanıyorlar. “Ne istemiyorsunuz?” diye sorduğumda ise anlatacak çok şey buluyorlar. Bu fark, hedef belirleme konusunda bize iyi bir başlangıç noktası sunuyor: Bazen ne istediğimizi doğrudan söyleyemeyiz ama bizi rahatsız eden şeyleri daha kolay fark ederiz.

Aslında bu doğal bir durum. Üzerinde düşünmediğimiz, henüz adını koymadığımız bir konuda yorum yapmak kolay değildir. Bildiğimiz ve yaşadığımız şeylerden söz etmek ise daha rahattır. Aynısını ben de yaşadım. 2013 yılında katıldığım hipnoz eğitiminin ilk günlerinde, bilgi açlığıyla eğitmen Ufuk Bey’e zihnimdeki soruları peş peşe soruyordum. İkinci gün bu kez o bana can alıcı soruyu sordu: “Ne istiyorsun? Halis, ne istiyorsun?”

Soruyu duyduğum anda ne cevap vereceğimi bilemedim; dondum kaldım. Evet, bir şeyler istiyordum ama hayatımda ne istediğimi hiç bu kadar ayrıntılı düşünmemiştim. Bu yüzden bir cevap veremedim. O an, bir şeylerden hoşnutsuz olmanın başka, gerçekten ne istediğini bulmak için düşünmenin başka olduğunu fark ettim.

Hedef belirleme: Önce ne istemediğinizi fark edin

Evrende her şey zıddıyla birlikte tanımlanır. Bir şeyi anlatmanın kolay yollarından biri, onu bildiğimiz başka bir şeyle karşılaştırmaktır. Siyahı beyazla, beyazı siyahla; geceyi gündüzle, gündüzü geceyle anlatırız. Ne istediğimizi anlamaya çalışırken de bildiğimiz bu karşılaştırma yönteminden yararlanabiliriz: Önce ne istemediğimizi ortaya çıkarır, ardından bunun bize ne gösterdiğine bakarız.

Yaşamınızda sizi rahatsız eden durumları bir liste hâline getirin. Bu liste, istemediğiniz şeyleri görünür kılar ve şu sorular üzerinde düşünmenize yardımcı olur: Hangi durumun değişmesini istiyorum? Bu durumun yerine nasıl bir şey olmasını isterim? Benim için önemli olan ne? Burada amaç yalnızca şikâyetleri sıralamak değil, her rahatsızlığın işaret ettiği ihtiyacı ve yönü anlamaya çalışmaktır.

Bu yaklaşım, “Hayatta ne istediğini nasıl bulursun?” sorusuna hemen tek bir cevap vermez. Bunun yerine, cevabı arayabileceğiniz somut bir başlangıç sağlar. Örneğin, sizi rahatsız eden bir durumu yazdıktan sonra onun karşısına nasıl bir değişiklik arzuladığınızı ekleyebilirsiniz. Böylece genel bir hoşnutsuzluk, üzerinde düşünebileceğiniz daha açık bir isteğe dönüşür. Her rahatsızlık için hemen kesin bir hedef bulmanız gerekmez; bazen ilk adım, neyin sizin için önemli olduğunu fark etmektir.

Mevcut durumunuzu ve önceliklerinizi değerlendirin

Mevcut durumun tespiti, başlangıç noktanızı gösterir. Nerede olduğunuzu görmek, yalnızca eksiklerinizi fark etmek değildir; elinizde neler bulunduğunu da anlamanızı sağlar. Sahip olduğunuz imkânları ve şu anki koşullarınızı değerlendirdiğinizde, gitmek istediğiniz yere nasıl ulaşabileceğiniz, hangi araçlara ihtiyaç duyabileceğiniz ve önünüzde hangi adımların bulunduğu daha anlaşılır hâle gelir.

Listenizi çıkardıktan sonra maddeleri önem ve öncelik sırasına koyun. Bazı konuların hayatınıza etkisi sınırlı olabilir; bazılarıysa sizin için çok daha büyük bir önem taşır. Hepsini aynı anda çözmeye çalışmak yerine, önce yaşamınızı en çok etkileyen konuya dikkat vermek, ne istediğinizi belirleme yöntemleri arasında kullanışlı bir adımdır. Öncelik sıralaması, enerjinizi nereye yönelteceğinizi ve ilk olarak hangi değişimi ele alacağınızı seçmenize yardımcı olur.

Bir konuya öncelik verirken kendinize şunu sorun: “Bu değişiklik gerçekleşirse hayatımda ne farklı olacak?” Cevabınız, isteğinizin sizin için taşıdığı anlamı görmenizi sağlar. Ardından, mevcut durumunuzdan hareketle atabileceğiniz ilk adımı düşünün. Böylece hedef, yalnızca ulaşılmak istenen belirsiz bir sonuç olarak kalmaz; nerede olduğunuzla gitmek istediğiniz yer arasındaki mesafe de görünür olur.

İsteğinizi daha belirgin bir hedefe dönüştürün

“Ne istemediğimi biliyorum” demek önemli bir başlangıçtır; ancak hedef belirleme, bu farkındalığı olumlu bir yönle tamamladığınızda daha anlamlı hâle gelir. Listenizdeki her madde için, istemediğiniz durumun yerine nasıl bir durum istediğinizi kendi kelimelerinizle yazın. Ardından bu isteğin ne kadar öncelikli olduğunu ve mevcut koşullarınızda hangi adımlarla yaklaşabileceğinizi değerlendirin.

“Kişisel hedef nasıl belirlenir?” diye düşünüyorsanız, kendinize önce dürüstçe “Ne istiyorum?” diye sorun; cevap gelmiyorsa “Ne istemiyorum?” sorusundan başlayın. Rahatsızlıklarınızı fark edin, bunların sizin için ne ifade ettiğini düşünün, mevcut durumunuzu gözden geçirin ve önceliklerinizi belirleyin. Bu sıra, hazır bir cevap sunmaz; kendi cevabınızı daha net kurabilmeniz için düşüncelerinizi düzenler.

Ne istediğimizi tanımlamak her zaman ilk anda kolay olmayabilir. Bazen doğru soru, “Halis, ne istiyorsun?” diye durup düşünmemizi sağlar. Önce nerede olduğumuzu ve neyin değişmesini istediğimizi gördüğümüzde, gitmek istediğimiz yönü seçmek de kolaylaşır. Listeyi bir kez yaptıktan sonra yeniden gözden geçirebilir; önem sıralamanızın ve isteklerinizin zamanla nasıl değiştiğini fark edebilirsiniz.

Kontrol Sende Kitabı

Halis ŞAHİNER