Bakış Açını Değiştir, Yaşamın Değişsin

Yaşamdaki her şey bir illüzyondan ibarettir.

Her şey bir bakış açısıdır.

Bu sözler, yaşadığımız her şeyin önemsiz ya da gerçek dışı olduğu anlamına gelmek zorunda değil. Bazen aynı durumu farklı biçimlerde yorumlayabilir, ona yüklediğimiz anlam nedeniyle farklı tepkiler verebiliriz. Bir şeyle ilgili bizim için geçerli olan gerçeklik, yalnızca onun ne olduğu ya da nasıl göründüğüyle değil, onun hakkındaki algılarımızla da şekillenir. Algı ve gerçeklik ilişkisi üzerine düşünmek, yaşadığımız duruma verdiğimiz anlamı fark etmekle başlar.

Bakış açısını değiştirmek ne anlama gelir?

Bakış açısını değiştirmek, olanları inkâr etmek ya da her şeyi olumlu görmek değildir. Önümüzdeki durumu olduğu gibi fark ederken, ona dair tek yorumun bizim ilk aklımıza gelen düşünce olup olmadığını da sorgulamaktır. “Bu hep böyle olacak” ya da “Burada hiçbir seçeneğim yok” dediğimizde, bir yorumu değişmez gerçek gibi kabul etmiş olabiliriz. Oysa farklı bir soru sormak, daha önce göremediğimiz bir seçeneği fark etmemize yardımcı olabilir.

Hayata bakış açısı, yaşadıklarımızı nasıl anlamlandırdığımızı ve hangi ihtimalleri görebildiğimizi etkiler. Bir olay karşısında aklımızdan geçenleri fark ettiğimizde, olayın kendisiyle ona ilişkin yorumumuzu birbirinden ayırmak kolaylaşır. Bu ayrım, her şeyin bir anda değişeceği anlamına gelmez; fakat farklı bir sonuç için başka bir düşünceye ve başka bir adıma yer açabilir.

Yaşamınızda değiştirmek isteyip de değiştiremediğiniz şeylere bir bakın. Onlarla ilgili hangi bakış açılarına sahipsiniz? Neyi değişmez kabul ettiniz? Bu soruları cevaplamak, kendinizi suçlamak için değil, mevcut düşünce biçiminizi görebilmek için bir başlangıç olabilir.

Değişmez sandığınız düşünceleri sorgulayın

Bunların ne kadarını değişmez kılmışsınız? Bir durumun hep aynı şekilde devam edeceğine inanmak, onunla ilgili görebileceğiniz ihtimalleri daraltabilir. Burada kendinize şu soruyu sorabilirsiniz: “Farklı bir sonuç almak için hangi bakış açısını bırakıp yerine hangi yeni bakış açısını kullanabilirim?” Bu sorunun amacı hemen doğru cevabı bulmak değil; tek bir yorumun dışına çıkmayı denemektir.

Olaylara farklı bakış açısıyla bakmak, yaşananları başka birinin gözünden değerlendirmek ya da kendi düşüncenize yeni sorular yöneltmek anlamına gelebilir. “Başka ne mümkün?”, “Bu durumu başka nasıl yorumlayabilirim?” veya “Şu an hangi seçeneği gözden kaçırıyorum?” diye sormak, düşüncenizi kesin bir hüküm olmaktan çıkarıp araştırılabilir bir olasılığa dönüştürür.

Yeni bir bakış açısı hangi adımı mümkün kılar?

Bakış açısını değiştirmek hayatı nasıl etkiler? Tek başına bütün koşulları değiştirmez; ancak koşulları nasıl değerlendirdiğinizi ve hangi adımı atmayı seçtiğinizi etkileyebilir. Farklı bir yorum, daha önce düşünmediğiniz bir konuşmayı başlatmanıza, yeni bir seçeneği değerlendirmenize ya da mevcut durumla ilişkinizi yeniden gözden geçirmenize alan açabilir. Sonucun ne olacağını önceden bilmek mümkün değildir; önemli olan, alışılmış düşüncenin dışındaki seçenekleri görebilmektir.

Kendinizi neye inandırmaktan vazgeçebilirsiniz? Ya da neye inanmanız, istediğiniz şeyin yaratılmasına hizmet eder? Bu sorulara verdiğiniz cevapların ardından, bugün atabileceğiniz küçük ve somut adımı düşünün. Büyük bir değişim kararı vermek zorunda değilsiniz. Önce bir düşüncenizi fark etmek, onu sorgulamak ve başka bir yaklaşımın mümkün olup olmadığını görmek de başlangıç olabilir.

Bakış açınızı gözden geçirmek, yaşadığınız her şeyi kontrol edebileceğiniz anlamına gelmez. Fakat her durumu tek bir yorumla sınırlamak zorunda olmadığınızı hatırlatabilir. Bugün bunun için hangi adımları atabilirsiniz? Daha başka neler mümkün?

Halis Şahiner